وتةى دووهةم
بسم الله الرحـمن الرحيم
(الذينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْب) البقرة:3
ئةطةر دةتةويَت بزانيت "ئيمان" ض بةختيارى و نيعمةتيَكى طةورةية و، ض لةزةت و حةسانةوةيةكى بةنرخ بة مرؤظ دةبةخشيَت، ئةوا طوآ بؤ ئةم كورتة ضيرؤكة رِابطرة:
رِؤذيَكيان دوو ثياو ثيَكةوة ضوونة طةشتيَك بة مةبةستى رِابواردن و بازرطانى، يةكيَكيان = كة تابلَـيَى خؤثةرست و بةدبةخت بوو = رِووى كردة لايةك و، ئةوى تريان = كة خواثةرست و بةختةوةر بوو = رِووى كردة لايةكى تر.. بةم جؤرة، هةريةكةيان رِيَى خؤى طرتةبةر.
خؤثةرستةكةيان، لةبةر ئةوةى لة خؤبايى و رِةشبين بوو و تةنها بيريشى لة بةرذةوةنديى خؤى دةكردةوة، دووضارى ولآتيَكى زؤر خراث بوو. رِووى دةكردة هةر طؤشة و قوذبنيَك، مرؤظى بيَضارة و بآدةستةلآتى دةبينى كة هاواريان دةكرد و لة دةست كةسانى دلَرِةق و بآبةزةيى دةياننالآند.. دةرِؤشتة هةر جيَطايةك خةم و ثةذارةى بةرضاو دةكةوت، بة رِادةيةك ئةو ولآتة لة ثيَشضاوىدا شيَوةى ماتةمينطايةكى طشتيى وةرطرتبوو! جا بؤ ئةوةى ئةم مةينةتىيةى خؤى كةم بكاتةوة و لة بيرى خؤى بةريَتةوة، هيض ضارةيةكى نةدؤزىيةوة جطة لة خؤمةستكردن. ضونكة وا طومانى دةبرد كة هةموو دانيشتووانى ئةم ولآتة يان دوذمنايةتيى دةكةن و رِقيان ليَيةتى، ياخود نامؤ و بيانين بةم، ئةوةش كة زياتر ئةم طومانةى بةهيَز دةكرد ئةوة بوو كة بة هةر لايةكدا دةيرِوانى و سةيرى دةوروبةرى خؤى دةكرد، ضةندين تةرمى سامناكى دةهاتة ثيَشضاو، هةروةك طويَى لة دةنطى نالَة و شيوةنى نائوميَديى هةتيوان دةبوو. بةم جؤرة، ئةم شتانة بوون بة مايةى ئةوةى كة ويذدانى ئةم مرؤظة لة ئازاردا بتليَتةوة.
بةلآم ئةوى تريان، لةبةر ئةوةى خواثةرست و عةودالَى حةق و رِاستى و خاوةنى رِةوشتى بةرز و ثةسةند بوو، تووشى ولآتيَكى خؤش و دلَرِفيَن بوو. هةر كة طةيشتة ئةوآ سةيرىكرد وا ئاهةنط و شادى سازكراوة و، لة هةموو لايةكةوة شادمانىية و لة هةر طؤشةيةكدا خؤشىية و لة هةر جيَطايةكدا ميحرابى ذيكرة، بة ئةندازةيةكى ئةوتؤ دلَى بةم ديمةنانة طةشايةوة كة هةموو دانيشتووانى ولآتى بة دؤست و هاورِيَى دلَسؤز و خزمى خؤشةويست دةهاتة ثيَشضاو. ثاشان دةيبينى كة سةرانسةرى ولآت لة ئاهةنطى ثشووداندا شوكر و سوثاس و شادمانى و بةختةوةريى خؤيانيان رِادةطةياند و، طويَى لة ئاهةنطى تيثى مؤسيقا بوو كة بة ئاوازى ثرِ لة جؤش و حةماسةتةوة خةلَكى دةخرؤشاند و هةلَىدةنان كة بة تةكبير و تةهليلةوة بةرةو جيهاد و خزمةتطوزارى برِؤن.
لة كاتيَكدا كة بةدبةختةكةيان بة ثةذارةى خؤى و ئازارى خةلَكىيةوة دةتلايةوة، كةضى ئةم بةختةوةرة، بة شادمانيى خةلَكى دلَخؤش و شادمان بوو. سةرةرِاى ئةمةش بازرطانىيةكى بةثيت و بةرةكةتى كرد و شوكرانةى خواى ميهرةبانيشى بةجآهيَنا.
لة طةرِانةوةىدا تووشى هاورِيَكةى بوو، هةوالَى لـآ ثرسى. كة لة وةلآمى هاورِيَكةيةوة هةموو شتيَكى بؤ دةركةوت، رِووى تآكرد و ثيَىوت:
"برام! تؤ دةلَيَيت ضى؟ ئايا شيَت بوويت و ذيريت لةدةست داوة؟! تةنها ئةنجامى رِةنطدانةوةى رِةشبينيى دةروونتة كة لة رِوالَةتتدا بةرجةستة بووة و، هةموو خةندةيةك بة شيوةن ديَتة بةرضاوت و، هةر ثشوودان و مؤلَةتيَكيش بة تالآن و برِين دةزانيت! وةرةوة سةر هؤشى خؤت و دلَت لة هةموو ذةنطيَك ثاك بكةرةوة، تاكو ئةم ثةردة تاريكةى سةر ضاوانت لابضيَت و بة رِوونى رِاستى ببينيت. ئةوةش بزانة كة ثادشا و خاوةنى ئةم ولآتة لةوثةرِى ثلةى دادثةروةرى و بةخشندةيى و توانا و ثةروةردطارى و بةزةيىداية.. جا ولآتيَك بةم ضةشنة لة بةرزى و ثةرةسةندندا بيَت = كة شويَنةوارى ئةمانةش بة ئاشكرا دةبينريَن = هةرطيز بةو جؤرة نابيَت كة بير و خةيالَى تؤ لـيَى تيَطةيشتووة"!
برادةرةكةشى كة ئةمانةى لـآبيست و هؤش و بيرى خؤى خستةكار و هاتةوة سةرخؤى، بة ثةشيمانىيةوة وتى:
بةلَآ رِاستة، من بةهؤى هةلَسوكةوتم لةطةلأ هةنديَك لة خراثةكاراندا و سةروسةودام لةطةلأ مةىدا تيَك ضووبووم. خوا ثاداشتت بداتةوة و ليَت رِازى بيَت، لة باريَكى ثةريَشاندا بووم رِزطارت كردم.
* * *
ئةى نةفسةكةم!
باش بزانة كة ثياوى يةكةم: مرؤظى "كافر" ياخود "فاسق"ى لةخوا بآئاطاية. ئةم دنياية لة رِوانطةى بينينى ئةودا ماتةمينطايةكى طشتىية و، سةرجةمى زيندةوةرانيش وةكو هةتيو وان و، هةميشة لة دةست جودايى و ليَكدابرِان لة نالَة و طرياندان..
لةم رِوانطةيةوة ئادةميزاد و طشت زيندةوةران بآخاوةن ديَنة بةرضاو و، بة نينؤكى ئةجةل شثرزة و لةت لةت دةكريَن و، ضيا و دةريا و بوونةوةرة مةزنةكانى تريش وةك تةرمى ترسناكى بآطيان و هةست دةردةكةون.
ئةم جؤرة كوفر و طومرِايىيانةى كة مرؤظ دةتويَننةوة، ضةندين ثةذارة و سةرسامىيان لـآ ثةيدا دةبيَت و، ئازاريَكى تالَى مةعنةويش دةرخواردى خاوةنةكةيان دةدةن.
ثياوى دووهةميش: "مرؤظى باوةرِدار"ة، كة بةديهيَنةر و خواى خؤى دةناسيَت و باوةرِى ثآيةتى. ئيتر "دنيا" لة رِوانينى ئةودا بريتىية لة: ذيكرطايةكى خوايى و، طؤرِةثانى مةشق و فيَركردن بؤ مرؤظ و زيندةوةران و، كؤرِى تاقىكردنةوةى "جيننى" و "ئادةميزاد"ة..
مردنى مرؤظ و زيندةوةران لةو طؤشةنيطايةوة بريتىية لة: ثشوودانى ثاش تةواوكردنى ئةركى ذيان. باوةرِداران شادمانن بة مالَئاوايى كردنيان لةم دنيا فانىية، بؤ ئةوةى بةرةو جيهانيَكى ترى وا بطويَزريَنةوة كة ثرِ بيَت لة ئارامى و هيَمنى و، دةرفةت و ماوةش فراوان و ئامادة بيَت بؤ بةرةى داهاتوو كة ئةركى خؤيان وةربطرن و ئةوانيش هةولَى خؤيانى تيَدا بدةن..
لةم رِوانطةيةوة هاتنة دنياى ئادةميزاد و زيندةوةران بريتىية لة: رِةوانةكردنيان بؤ سةربازى و ضةكوةرطرتن و خزمةتطوزارى، ضونكة زيندةوةران سةربازى شادمان و دلَخؤشن و، فةرمانبةرى رِيَكوثيَك و شوكرانةبذيَرى خواوةندن..
ئةو دةنط و زايةلآنةش كة لة هةموو طؤشة و كةناريَكى دنياوة ديَنة طوآ، يان ذيكر و تةسبيحى وةرطرتنى ئةرك و فةرمانن، يا شوكر و ستايشى تةواوكردنى ئةو ئةرك و فةرمانانةن كة ثيَيان سثيَرراون، ياخود ئاوازيَكة لة شةوق و ثةرؤشى كاركردندا بةرز دةبيَتةوة.
كةواتة بوونةوةران، لة رِوانطةى بينينى ئةم مرؤظة باوةرِدارةوة، بريتين لة: خزمةتطوزارى دلَدةرةوة و، فةرمانبةرى برادةر و، ثةرِاو و ثةرتووكى شيرين و خؤشى خاوةنة دلَسوز و بةبةزةيىيةكةيان.
بةم جؤرة، زؤر لةم ضةشنة رِاستىية بةرز و شيرين و بةتام و ضيَذانة لة “ئيمان”دا دةردةكةون و دةدرةوشيَنةوة.
كةواتة لة رِاستىدا "ئيمان" تؤوى مةعنةويى: "تووباى بةهةشت" لةطةلأ خؤىدا هةلَدةطريَت و، كوفريش تؤوى مةعنةويى: "زةقوومى دؤزةخ" لة خؤىدا دةشاريَتةوة.
كةواتة، ئاسايش و سةرفرازى تةنها لة ئيسلام و ئيمانداية. لةبةر ئةوة، ثيَويستة هةميشة ثرِ بةدةم بلَيَين:
(الحمدُ للهِ على دينِ الإسلامِ وكمالِ الإيمان).